Risicomanagement, Crisisbeheersing & Opleiden, Trainen en Oefenen
In geval van een crisis of ramp is een goed georganiseerde en effectieve crisisorganisatie van groot belang. Deze organisatie moet in staat zijn om de negatieve effecten van een crisis of ramp zo snel mogelijk weg te nemen of te beperken en zal in sommige gevallen voor langere tijd operationeel moeten zijn. Sinds 2008 zijn door het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) structureel gelden beschikbaar gesteld voor de voorbereiding op rampen en crises voor de acute zorgnetwerken in Nederland. De voorbereiding op rampen en crises wordt onder andere uitgevoerd middels opleiden, trainen en oefenen (OTO) in nauwe samenwerking met de GHOR (Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio) en omliggende netwerken acute zorg.
Expertgroep Crisisbeheersing & OTO Expertgroep CybercrisisNetcentrisch Werken is een werkwijze waarbij er door alle betrokken partijen zo snel mogelijk informatie wordt gedeeld. De informatie die gedeeld wordt, wordt continue samengevat en vormt zo een actueel situatiebeeld. Hierdoor beschikken alle betrokken partijen over hetzelfde situatiebeeld en kunnen er sneller concrete besluiten worden genomen tijdens incidenten, rampen en crises.
Een tool om netcentrisch werken te ondersteunen is het Landelijk Crisis Management Systeem (LCMS). In deze tool wordt online informatie uitgewisseld waardoor iedereen in de crisisorganisatie zicht heeft op het situatiebeeld. LCMS werd in eerste instantie alleen gebruikt door de multidisciplinaire crisisorganisatie, sinds 2015 is er ook LCMS-gz. Deze tool wordt gebruikt door onder andere huisartsenposten, ambulancediensten, GGD en ziekenhuizen.
Elke ketenpartner beschikt over een Informatiecoördinator, een zogenaamde ICo. Deze ICo deelt de informatie uit de eigen organisatie in LCMS-gz. Het Hoofd Informatie van de GHOR vormt op basis van de gedeelde informatie een actueel situatiebeeld en koppelt dit afhankelijk van de aard van het incident terug naar het LCMS dat multidisciplinair actief is.
Klik op de illustratie om te zien wat Netcentrisch Werken is.
De communicatieprofessionals binnen het netwerk van Acute Zorg Euregio voorbereiden op hun rol tijdens een grote ramp of crisis: hoe realiseren wij dat? Uit onderzoeken, oefeningen en crisissituaties blijkt steeds weer dat goede communicatie een succesfactor is tijdens een crisis. Het behouden van vertrouwen in de organisatie is een van de belangrijkste factoren tijdens een crisis. Niet alleen communicatiemedewerkers hebben hierin een belangrijke rol, ook bestuurders hebben een belangrijke rol als boegbeeld.
Communicatietrainingen
Acute Zorg Euregio organiseert jaarlijks verschillende crisiscommunicatietrainingen om de communicatieprofessionals en bestuurders voor te bereiden op hun rol gedurende een ramp- of crisissituatie. Communicatieprofessionals kunnen bijvoorbeeld een basis- of verdiepende cursus crisiscommunicatie volgen. Ook organiseren we een redactie en woordvoering cursus. Voor bestuurders organiseren we mediatrainingen.
Bekijk onze agenda voor alle geplande trainingenElke zorgorganisatie is in principe zelf verantwoordelijk voor de eigen communicatie tijdens een ramp of crisis. Als er meerdere zorgorganisaties betrokken zijn of de zorgcontinuïteit in het gedrang komt, is het belangrijk om regionaal de communicatie af te stemmen met de betrokken organisaties en met een uniforme boodschap naar buiten te treden.
Regionaal crisiscommunicatieplan voor zorgorganisaties in Twente en de Oost-Achterhoek
Het regionaal crisiscommunicatieplan gaat in op een beleidsmatige onderbouwing over de wijze waarop gezamenlijke regionale communicatie over (acute) zorg tot stand komt. Ook tref je een praktische werkwijze aan die tijdens een ramp of crisis door de zorgorganisaties en andere partijen ingezet kan worden.
Het crisiscommunicatieplan is opgesteld in samenwerking met GHOR-bureaus en Veiligheidsregio’s Twente en Noord- en Oost Gelderland.
Download het Regionaal CrisiscommunicatieplanOm op een toegankelijke en eenduidige manier te reageren op verschillende crisissituaties binnen de zorgsector is het project Integraal Crisisplan gestart. Bij het Integraal Crisisplan wordt uitgegaan van een zogenaamde all hazard benadering. Het Integraal Crisisplan vervangt niet alle bestaande plannen zoals bijvoorbeeld bedrijfsnoodplannen of rampenopvang-plannen maar verbindt alle bestaande procedures en plannen. Op deze manier wordt een goede basis gelegd om bij elke crisis goed voorbereid te zijn op ‘het bekend’ en de aandacht te richten op de specifieke nieuwe en unieke elementen aan de crisis; ‘het bijzondere’. In het Kwaliteitskader Crisisbeheersing en OTO is het Integraal Crisisplan als prestatie indicator opgenomen.
Samenhangende visie op crisismanagement
in de zorgsector en de toegevoegde waarde van een Integraal Crisisplan: op welke uitdagingen moet dit plan een antwoord bieden? Wat is het Integraal Crisisplan wel en wat is het niet?
Bouwstenen Integraal Crisisplan voor de zorgsector
is ontwikkeld om, vanuit bovenstaande visie, bestaande crisisplannen aan te vullen of aan te scherpen. De bouwstenen kunnen ook in samenhang worden benut als richtinggevend kader voor een nieuw op te stellen crisisplan.
De Implementatie- en OTO-wijzer Integraal Crisisplan voor de zorgsector faciliteert zorginstellingen in het toepassen van deze bouwstenen en de belangrijke inzichten een plek te geven in het opleiden, trainen en oefenen (OTO).
OTO
Acute Zorg Euregio heeft in samenwerking met Netwerk Acute Zorg regio Zwolle regionaal het project CBRN opgestart om de opvang van CBRN-patiënten te verbeteren. CBRN staat voor chemisch, biologisch, radiologisch en nucleair.
De insteek van het regionale CBRN-project is gebaseerd op een all-hazard-approach, gebaseerd op de CSCATTT methode. De basisgedachte hierbij is dat een instelling en elke CBRN-situatie kan terugvallen op een generieke benadering. Hierdoor is een instelling voorbereid op ‘het bekende’ en kan de aandacht worden gericht op de specifieke nieuwe en unieke elementen van de betreffende CBRN-situatie; ‘het bijzondere’.
Met de all-hazard-approach als basisgedachte lag de projectmatige focus de afgelopen jaren in eerste instantie op de spoedeisende hulp afdelingen (SEH) van ziekenhuizen. Daarna is aansluiting gezocht met de ambulancediensten en GGD.
Voor de all-hazard benadering zijn drie handreikingen (C, B en R&N) ontwikkeld. De handreikingen zijn ontwikkeld door deskundigen binnen het betreffende CBRN vakgebied in opdracht van het Regionaal Overleg Acute Zorgketen (ROAZ) van beide netwerken acute zorg.
Documentatie
Contactpersoon
Charlotte Scholten
Beleidsadviseur Crisisbeheersing & OTO
Bureau Acute Zorg Euregio
c.scholten@acutezorgeuregio.nl
+31 (0)53 487 20 97
- Crisisbeheersing en OTO heeft als doel de zorgorganisaties binnen ons netwerk voor te bereiden op rampen en crises
- Dossiers: Netcentrisch werken, Crisiscommunicatie, CBRN, Integraal crisismanagement, MMT
- Expertgroepen: -
Contactpersoon
Robin Schär
Beleidsadviseur Crisisbeheersing & OTO
Bureau Acute Zorg Euregio
r.schaer@acutezorgeuregio.nl
+31 (0)53 487 20 97
- Crisisbeheersing en OTO heeft als doel de zorgorganisaties binnen ons netwerk voor te bereiden op rampen en crises
- Dossiers: Cyber/digitale ontwrichting, Grensoverschrijdende samenwerking, ETS, Vakbekwaamheid, CBRN, Terrorismegevolgbestrijding, Integraal crisismanagement
- Expertgroepen: Cybercrisis
Contactpersoon
Saskia Busscher
Beleidsadviseur Crisisbeheersing & OTO
Bureau Acute Zorg Euregio
s.busscher@acutezorgeuregio.nl
+31 (0)53 487 20 97
- Crisisbeheersing en OTO heeft als doel de zorgorganisaties binnen ons netwerk voor te bereiden op rampen en crises
- Dossiers: Regionale zorgcontinuïteit, Risicomanagement, Landelijke ontwikkelingen, Care & Cure event, Grensoverschrijdende samenwerking
- Expertgroepen: Crisisbeheersing & OTO

